Konu Anlatımı
Bilgisayar Kullanımı ve Sağlık Konu Anlatımı

Ödev yapmaktan grafik çizmeye, uçak kullanmaktan süt sağmaya, tıptan ticarete,işte, okulda, evde her yerde kullandığımız bilgisayarların bize sunduğu yararları saymakla bitiremeyiz.

Bilgisayarların, bilinçsizce ve uzun süre kullanıldığı zaman sağlık sorunlarına neden olabildiği de bir gerçek.

Bu sağlık sorunları kimilerinde ellerde, bileklerde, kollarda,omuzlarda,boyunda ve sırtta ağrı, tutulma veya kasılmayla kendini gösterirken, kimilerinde halsizlik, isteksizlik ve görme bozuklukları olarak ortaya çıkabiliyor.

Birçok kişi bilgisayar başında iken, nasıl oturduğunu çoktan unutmuş, sırt öne eğilmiş, eller klavye ya da fare üstünde, gözleri ekrana kilitlenmiş vaziyette zamanın ne kadar hızlı geçtiğinden habersizdir.

Ancak bilgisayar başından kalktıklarında; gözlerinde yanma, boyun kaslarında ağrı ve sertleşme, elde uyuşukluk, yorgunluk gibi şikâyetlerden söz etmeye başlarlar.

PEKİ NELER YAPMALIYIZ?

Yanlış bilgisayar kullanımından kaynaklanan sağlık sorunlarından etkilenmek istemiyorsanız, bilgisayar kullanırken dikkat etmeniz gereken bazı kurallar var…

BİLGİSAYAR SATIN ALIRKEN…

Bilgisayar satın alırken işlemcisinin, bellek kapasitesinin veya çoklu ortam özelliklerinin yanında bilgisayar monitörünün ne kadar radyasyon yaydığı, klavye ve faresinin ergonomik olup olmadığı gibi konulara da dikkat edin.

ORTAMI HAVALANDIRIN

Bilgisayarın bulunduğu mekânın havasının mutlaka belli aralıklarla nemlendirilmesini sağlayın.

ÇALIŞMA ORTAMINI DÜZENLEYİN

İşyerinde, okulda veya evde bulunan bilgisayarı ortaklaşa kullanırken her oturduğunuzda çalışma ortamını ihtiyaçlarınıza göre ayarlayın.

MASANIZI DÜZENLEYİN

Sık kullandığınız kâğıtları,kitapları veya diğer araç gereçleri kolayca uzanabileceğiniz mesafelerde tutun.

TEMİZLİĞE DİKKAT!

Ortamın ve ekranın tozunun ıslak bezle sık sık alınması ekrandaki görüntünün netleşmesini sağlar.

AYARLANABİLİR SANDALYE KULLANIN

>Çalışma sandalyesi satın alırken yükseklik ile sırtlığının ayarlanabilir olup olmadığına dikkat edin.

>Sandalyenin yanlarda kolları dinlendirebilecek yerlerinin olması ve sırtlığının dik olması çalışma sırasında sizi rahat ettirir.

>Sandalyeye oturduğunuz zaman başınızın dik, sırtınız destekli, kollarınız rahat, gözleriniz ekranın tam karşısında olsun.

>Ekrana olan uzaklığınızın 50-70 cm arasında olmasına özen gösterin.

UYGUN MASA SEÇİMİ

Yüksek masalar çalışmak için uygun değildir. Oturulan masanın yüksek olmaması, omuzların yüksekte kalmaması gerekir. Omuzlar ne aşağı inmeli ne de yukarı çıkmalıdır.

IŞIK YANSIMALARINDAN KORUNUN

Oda aydınlatması için gündüzleri gün ışığı kullanın. Akşamları ise lambanın ışık şiddetinin normalden yarı yarıya daha az olmasını sağlayarak ışık yansımalarını aza indirmeye çalışın. Monitörünüzü yan tarafı pencereye bakacak biçimde yerleştirerek pencereden gelen ışık yansımalarından korunun.

UZUN SÜRE HAREKETSİZ KALMAYIN

Uzun süre hareketsiz oturmak rahatsızlık ve kas yorulmasına yol açabileceği için, çalışırken küçük molalar verilip esneme egzersizleri yapılmalıdır. Bilgisayarda uzun süre çalışacaksanız en azından saatte bir, mümkünse daha da sık olarak kısa molalar verin.

EKRANA BAKARKEN NE YAPMALIYIZ?

Gözlerinizi kırpmayı unutmayın. Aslında göz kırpmak düşünmeksizin, kendiliğinden yaptığımız bir eylemdir.

Ancak insanlar normal şartlarda bilgisayar kullanırken daha az göz kırpar. Bu durum gözler için zararlıdır. Göz kırpmak, gözlerinizi doğal olarak koruyup nemlendirir ve göz kuruluğunun önlenmesine yardımcı olur.

Her 20 dakikada bir önünüzdeki ekrana bakmaktan vazgeçip yaklaşık 5-6 metre uzaklıktaki bir nesneye bakarak göz kaslarınızın gevşemesini sağlayın.

PEKİ YA DİZÜSTÜ BİLGİSAYARLAR?

Dizüstü bilgisayarları masa başına oturmadan uzun süreli kullanmayın.

Yatak gibi rahat mekânlarda dizüstü bilgisayarla çalışırken, ister istemez öne doğru eğiliriz ya da bilgisayarı kucağımıza alırız. Bu tür uzun süreli kullanımlar duruş bozukluğu, omuz, boyun ve bel kaslarının zorlanması ile şiddetli ağrılar duyulmasına neden olabilir. Bu riski azaltmak için, dizlerinizin üstüne koyduğunuz bilgisayarın ekranını yükseltmek için bacaklarınızın üzerine mutlaka bir destek (kalın bir kitap gibi) koyun.

İDEAL ÇALIŞMA ORTAMI NASIL OLMALI?

  • Ekranın üst kenarı göz hizasında olmalı.
  • Gözümüz ile ekran arası uzaklık en az 50 en çok 70 cm olmalı.
  • Koltuk arkalığı iyi bir bel desteği sağlar.
  • Koltuk arkalığı ve oturağın yüksekliği ile yatıklığı kullanıcı
    tarafından kolayca ayarlanabilir.
  • Klavye yüksekliği, kol ile ön kolun gevşek ve yere paralel
    durmasına imkan sağlar.
  • Bilekler düzgün olmalı.
  • Eğer gerekiyorsa, yumuşak yüzeyli ve hareketli bir bilek desteği alınmalı.
  • Dirsek ve dizimiz 90 derece dik açıda olmalı.
  • Çalışma yüzeyinin altında bacaklar için geniş alan sağlanmalı.
  • Ayaklar tamamen yere veya bir ayaklığa basıyor olmalı.
  • Ekrandan yansıyabilecek ışıktan gözlerimizi korumalıyız.
  • Bilgisayar başında en fazla 30 dk. vakit geçirmeli 15 dk. hareket edeceğimiz aktivitelerde bulunmalıyız.
  • Klavye ve fare aynı hizada olmalı.

YANLIŞ BİLGİSAYAR KULLANIMINDA OLUŞABİLECEK SAĞLIK SORUNLARI

Her zaman olduğu gibi bilinçsizce yapılan davranışlar bilgisayar kullanımı sırasında da sağlık sorunları görülmesine neden olabilir.

Yanlış oturuş şeklinde rahatsızlık oluşabilecek bölgeler

TEKRARLAYICI HAREKETLERE BAĞLI BOZUKLUKLAR

Parmak, el bileği ve dirseğinizin bilgisayar kullanırken yaptığı küçük ve tekrarlayıcı hareketler özellikle el bileği hizasında bozukluklara neden olabilir. Bu hastalıkta el bileği içinden geçen kasların kemiğe yapıştığı dokular zedelenip sıkışır. Bu durumda elde uyuşukluk ve ağrı, başparmak
hareketlerinde ve el sıkma gücünde azalma ortaya çıkar, el becerisi bozulur.

GÖZ BOZUKLUKLARI

Uzun süre bilgisayar karşısında çalışma sonrası göz çevresi ve başta ağrı, gözlerde yorgunluk hissi, yanma, batma ve kızarıklık görülebilir. Yakınmalar daha çok günde 4-6 saatten fazla bilgisayar karşısında çalışan kişilerde sık görülür.

Yanma, batma, kızarıklık, sulanma gibi yakınmalar ekrana bakarak çalışan kişilerde göz kırpma sayısındaki belirgin azalmaya bağlı olabilir. Ekranın gözlerden 50 -70 cm. uzakta ve göz hizasından biraz aşağıda bulunması yorgunluk yakınmalarının azalmasını sağlayabilir.

Çalışma sırasında sık ara vermek ve aralarda örneğin pencereden uzak nesnelere bakmak göz sağlığı açısından önemlidir.

BEL,BAŞ VE BOYUN AĞRILARI

Bu rahatsızlıklar bilgisayar kullanımı ile ilgili olarak sıklıkla uzun süre hareketsiz kalma, stres, uygun olmayan duruş biçimi gibi nedenlerle ortaya çıkarlar. Kas, kemik, sinir ve damarların aşırı gerilme ve uygun olmayan duruş biçimlerine bağlı olarak şekil bozuklukları bu tip hastalıkları yaratabilir.

BİLGİSAYAR KARŞISINDA DOĞRU OTURUŞ ŞEKLİ

Resimde bilgisayar karşısında oturan çocuğu inceleyelim.

Bilgisayar karşısında doğru oturma şekli

Konu ile ilgili sunu dosyasına ulaşmak için lütfen TIKLAYINIZ

Konu ile ilgili çalışma kağıdını indirmek için TIKLAYINIZ